Secara asasnya, semua pekerja di Malaysia dilindungi oleh Akta Kerja 1955, yang memperuntukkan enam jenis cuti minimum. Semua cuti ini ialah cuti bergaji, dan jika majikan mengarahkan pekerja untuk bekerja pada hari cuti, bayaran lebih masa (overtime) wajib diberikan.
Namun, apabila kita bercakap tentang kelayakan cuti penjawat awam, ceritanya menjadi lebih luas, lebih terperinci, dan jauh lebih komprehensif.
Berbeza dengan sektor swasta, penjawat awam tertakluk kepada Perintah Am Bab C yang menetapkan struktur, syarat, dan kelayakan cuti secara terperinci. Ia bukan sekadar peraturan pentadbiran, tetapi satu bentuk perlindungan kebajikan jangka panjang.
Kelayakan Cuti Penjawat Awam
Cuti, pada asasnya, ialah tempoh kebenaran meninggalkan tugas rasmi tanpa menjejaskan status perkhidmatan. Ia bukan cuti sesuka hati, setiap cuti perlu dipohon, dinilai, dan diluluskan.
Di bawah Perintah Am Bab C, kelayakan cuti penjawat awam dibahagikan kepada beberapa kategori utama, antaranya:
- Cuti Diberikan Kerana Perkhidmatan
- Cuti Rehat
- Cuti Separuh Gaji
- Cuti Tanpa Gaji
- Cuti Atas Sebab Perubatan
- Cuti Sakit
- Cuti Sakit Lanjutan
- Cuti Pemulihan
- Cuti Kecederaan
- Cuti Kuarantin
- Cuti Bersalin
- Cuti Tibi, Kusta dan Barah
- Cuti Tidak Berekod
- Cutian Gantian
- Cuti Hadir Latihan atau Khemah Tahunan
- Cuti Latihan Pasukan Sukarela
- Cuti Sukan dan Olahraga
- Cuti Menduduki Peperiksaan
- Cuti Menghadiri Mahkamah
- Cuti Mesyuarat MBK/MBJ
- Cuti Mesyuarat Persatuan Ikhtisas
- Cuti Pesta Kaamatan dan Hari Gawai
- Cuti Tugas Khas Perubatan
- Cuti Urusan Kematian Ahli Keluarga Terdekat
- Cuti Kursus Sambilan
- Cuti Isteri Bersalin
- Cuti Umrah
- Lain-lain Cuti
- Cuti Tanpa Gaji Mengikut Pasangan
- Cuti Menjaga Anak
- Cuti Haji
- Cuti Kecemasan Am
Syarat Kelayakan Cuti Penjawat Awam
- Cuti Diberikan Kerana Perkhidmatan
Untuk memohon cuti jenis ini, kelulusan Ketua Jabatan adalah wajib. Tempoh kelayakan pula bergantung kepada:
- Tempoh perkhidmatan
- Gred jawatan
Bagi Cuti Separuh Gaji, penjawat awam boleh menikmati sehingga 180 hari sepanjang perkhidmatan. Manakala Cuti Tanpa Gaji pula dibenarkan sehingga 360 hari sepanjang perkhidmatan. Ia bukan automatik. Ia berdasarkan kelayakan dan keperluan sebenar.
- Cuti Atas Sebab Perubatan
Dari segi prinsip, kelayakan cuti perubatan penjawat awam hampir selari dengan Akta Kerja 1955, tetapi dengan struktur kelulusan yang lebih berlapik:
- Maksimum 180 hari setahun
- 90 hari pertama: kelulusan Ketua Jabatan
- 90 hari seterusnya: kelulusan Ketua Setiausaha
Bagi kes khas:
- Cuti Kuarantin: sehingga 5 hari bagi setiap kes
- Tibi, kusta dan barah: sehingga 24 bulan, dengan had maksimum 12 bulan pada satu-satu masa
- Cuti Tidak Berekod
Inilah kategori yang sering disalah faham.
Cuti tidak berekod tidak menjejaskan baki cuti rehat, tetapi:
- Mesti mempunyai sebab yang sah
- Perlu kelulusan Ketua Jabatan atau surat arahan rasmi
Tempoh kelayakan bergantung kepada jenis cuti:
- Latihan/khemah tahunan: maksimum 14 hari
- Latihan atau sukan/olahraga: maksimum 30 hari
- Lain-lain Cuti
Syaratnya konsisten: kelulusan Ketua Jabatan.
Tempoh pula berbeza mengikut jenis cuti dan keperluan individu.
Sebagai contoh, cuti haji diberikan selama 40 hari, termasuk:
- Hujung minggu
- Kelepasan am
- Cuti penggal persekolahan
Ia bukan soal keistimewaan tetapi keperluan yang diiktiraf sistem.
Fakta Penting Tentang Kelayakan Cuti Penjawat Awam
Jika permohonan cuti tidak diluluskan tetapi pekerja tetap bercuti, majikan berhak membuat potongan gaji mengikut kadar hari tidak hadir.
Malah, di bawah Akta Kerja 1955, ketidakhadiran dua hari berturut-turut tanpa sebab munasabah boleh dianggap sebagai pelanggaran kontrak perkhidmatan.
Baca juga: Cuti Rehat dan GCR Penjawat Awam
Kesimpulannya, cuti ialah hak, tetapi disiplin ialah tanggungjawab. Sebelum bercuti ikuti proses yang betul dari permohonan, jelaskan, dan dapatkan kelulusan. Kerana cuti yang tidak terancang bukan sahaja menjejaskan organisasi, tetapi masa depan kerjaya anda sendiri.
Pengurusan Pekerja Boleh Jadi Mencabar Tanpa MySyarikat!
Sebagai majikan, menguruskan pelbagai jenis pekerja boleh menjadi tugas yang rumit. Tanpa sistem yang teratur, risiko salah pengiraan, rekod bercelaru, atau ketidakpatuhan terhadap polisi adalah tinggi.
Perkenalkan MySyarikat, sistem HRMS (Human Resource Management System) automasi yang membantu majikan:
- Mengautomasikan tugasan: Semua tugasan direkodkan secara digital untuk memudahkan semakan.
- Menguruskan pengurusan secara online: Sebarang tugasan kini boleh diakses dengan satu klik.
- Memastikan pematuhan: Sistem direka untuk mematuhi undang-undang kerja di Malaysia.
Tidak kira sama ada anda majikan SME atau syarikat besar, MySyarikat adalah penyelesaian lengkap untuk pengurusan sumber manusia anda!
Mari BOOK DEMO untuk mendapatkan sistem MySyarikat sekarang!
